Beeldende kunst gemaakt door Nederlands bekendste couturier tentoonstellen in een museum geeft reuring; het trekt nieuwsgierigen en sceptici. De werken in Sculptures waarmee Mart Visser de anatomie van de mens gestalte geeft, zijn secuur en laten zien dat hij een kijker van beroep is.
Mart Visser (1968) heeft zijn expositie in Beelden aan Zee tot in de puntjes verzorgd en ingepast in de architectuur van het museum. Naast befaamd modeontwerper is Visser interieurdesigner en wordt de beeldende kunst die hij eerst in de luwte maakte, in deze expositie voor het eerst museaal tentoongesteld. Er zijn ruim honderd sculpturen en tachtig reliëfs, schilderijen en installaties. Visser heeft de grote zaal van Beelden aan Zee in groepen van zijn werk ingedeeld.
Zijn schilderwerken hangen dicht op elkaar aan twee zijden van een meterslange stellage. Het is een bont geheel van koppen en tronies in verschillende formaten. De kleuren zijn aards: grijs, zwart, wit en bruintinten. De opstelling laat goed zien hoe Visser experimenteert met zijn thema ‘de kop’. De kop is Vissers abstractie van het hoofd en gezicht van de mens. Soms met een nek, maar vaak zonder. Ook de gelaatstrekken laat Visser veelal achterwege. Visser onderzoekt de vorm van de kop en kleedt deze steeds verder uit. Frappant is dat je ook in de meest abstracte vorm direct de associatie met het menselijk hoofd maakt. De drie metershoge figuren op de centrale achterwand staren je bij binnenkomst aan – ook zonder dat ze ogen hebben, herken je je evenbeeld als mens.
‘De kop van Visser’ kwam na verloop van tijd steeds meer van het doek af; hij werkte die uit in tientallen sculpturen op sokkels. Een enkele keer vervat in brons, maar veelal bestaan de staande koppen uit gevonden materialen als sloophout, metaal, gaas en beton. Visser experimenteert en combineert. Giet een van zijn koppen in perspex en hangt andere aan een stellage aan het plafond. Deze laatste vormen de centrale installatie The Last Supper – vrijwel het enige werk dat Visser van een titel heeft voorzien. De twaalf koppen tonen het individu tegenover de groep zoals Judas tegenover de andere apostelen bij het laatste avondmaal uit de bijbel.
Individuen
Een aparte groep vormt een collectie van tientallen figuren opgesteld op een lange glazen plaat midden in de ruimte. Ze zijn allemaal verschillend in materiaal, vorm en afmeting. Visser heeft elk figuur gevormd uit brokstukken van sloop- of drijfhout, steen en ornamenten. Een tak hier, een tafelpoot daar en een stalen pen ertussen. Het resultaat is abstract, maar toont stuk voor stuk een menselijk individu. Het laat zien hoe veelsoortig en veelvormig mensen zijn. De parallel naar het timmermansoog van de couturier is evident; hij aanschouwt zijn model en kleedt haar passend bij haar persoonlijkheid.
Visser is een beroepskijker: naar vorm, materiaal, kleur en anatomie. En hij durft te combineren en schuwt een frivole twist niet. Op de patio stak Visser een van zijn houten sculpturen in de fik; het geblakerde resultaat is geëxposeerd.
Uitsmijter in het eclectische materiaalgebruik is de collectie koppen aan de wand. Die bestaan uit telefoonboeken, autoruitglas, chenille wol, gips, oude kinderboeken van Visser, klei, keramische scherven van bospaden op de Veluwe, spoorwegbiels en nog veel meer ander (rest) materiaal. Het geeft de indruk dat Visser met de bril van een beeldend kunstenaar op door het dagelijks leven gaat op zoek naar onverwachte en bijzondere combinaties en vondsten. Het resultaat dat hij ermee smeedt is toegankelijk en werkt aanstekelijk. Waarom zou je de verleiding weerstaan? Het strand is vlak buiten het museum, dus je kunt zelf geïnspireerd door de expositie direct aan het jutten slaan.
Mart Visser, Sculptures, Beelden aan Zee, Scheveningen, 9 juli t/m 2 oktober 2022 www.beeldenaanzee.nl/nl/mart-visser